Nijer’in başkenti Niamey’de ordu içindeki bir grubun yönetime karşı başlattığı isyan, askeri yönetimi sarstı.

Havaalanındaki stratejik askeri üs ve cumhurbaşkanlığı çevresinde saatler süren çatışmaların ardından yönetim kontrolü yeniden sağladı. Düzinelerce asker tutuklanırken, Rusya bağlantılı Africa Corps güçlerinin cuntaya destek verdiği bildirildi.
Nijer’in başkenti Niamey, askeri yönetimin iktidara gelmesinden üç yıl sonra bu kez ordu içinden gelen bir isyanla sarsıldı.
Devlet televizyonu, başkentte yönetime karşı darbe girişiminde bulunan düzinelerce askerin tutuklandığını duyurdu. Saatler süren silahlı çatışmaların ardından güvenlik güçlerinin kritik noktaların kontrolünü yeniden sağladığı bildirildi.
29 Ağustos gecesi başlayan olaylarda yoğun silah sesleri ve patlamalar duyulurken, çatışmalar özellikle Diori Hamani Uluslararası Havalimanı'ndaki 101 No'lu Hava Üssü, cumhurbaşkanlığı sarayı ve devlet televizyonu çevresinde yoğunlaştı.

HAVALİMANINDAKİ ÜS ELE GEÇİRİLMEK İSTENDİ
İsyancı askerlerin, başkentin havaalanı bölgesindeki stratejik 101 No'lu Hava Üssü'nde bazı askerleri rehin aldığı ve ardından kentteki kritik noktalara ateş açtığı bildirildi.
Üs, yalnızca Nijer ordusu açısından değil, bölgedeki güvenlik operasyonları bakımından da stratejik öneme sahip. Havalimanı kompleksi aynı zamanda Rusya bağlantılı Africa Corps unsurlarının faaliyet gösterdiği merkezlerden biri olarak biliniyor.
İsyancıların cumhurbaşkanlığı sarayının güvenlik çemberini aşmaya çalıştığı, ancak cumhurbaşkanlığı muhafızları tarafından geri püskürtüldüğü belirtildi.
Devlet televizyonunun yayını da çatışmalar sırasında kısa süreliğine kesildi.
Nijer Savunma Bakanı General Salifou Mody, güvenlik güçlerinin müdahalesiyle kritik bölgelerde kontrolün kademeli olarak yeniden sağlandığını açıkladı.

RUSYA'NIN AFRİKA CORPS'U DEVREYE GİRDİ
Darbe girişiminin bastırılmasında dikkat çeken gelişmelerden biri ise Rusya bağlantılı Africa Corps'un rolü oldu.
Uluslararası haber kaynaklarına göre Nijer yönetiminin talebi üzerine Africa Corps mensupları, isyanın bastırılmasına destek verdi. Bazı kaynaklar, Rus unsurlarının hem karadan hem de havadan operasyonlara destek sağladığını aktardı.
Nijer'in Rusya ile yakınlaşması, 2023'teki askeri darbenin ardından Fransa ve Batılı ülkelerle ilişkilerin büyük ölçüde gerilmesiyle hız kazanmıştı.
Son olaylar, Nijer'deki askeri yönetimin güvenlik konusunda Rusya'ya giderek daha fazla bağımlı hale geldiği değerlendirmelerini de güçlendirdi.

CUNTANIN EN CİDDİ SINAVI
Nijer, Temmuz 2023'te Cumhurbaşkanı Mohamed Bazoum'un devrilmesinin ardından General Abdourahamane Tchiani liderliğindeki askeri yönetimin kontrolüne geçti.
Tchiani yönetimi, iktidara gelirken ülkede giderek büyüyen cihatçı tehdidi sona erdirme ve güvenliği yeniden tesis etme sözü verdi.
Ancak son üç yılda özellikle ülkenin batı ve güneybatısında El Kaide ve DEAŞ bağlantılı silahlı grupların saldırıları devam etti. Güvenlik güçlerinin verdiği ağır kayıpların ve kötüleşen güvenlik koşullarının ordu içinde rahatsızlığı artırdığı belirtiliyor.
Analistler, son isyanın yalnızca bir grup askerin girişimi olmadığını, ordunun bazı kesimlerinde yönetime yönelik memnuniyetsizliğin derinleştiğine işaret ettiğini değerlendiriyor.

“ASKERLER GÜVENLİK POLİTİKASINDAN RAHATSIZ”
İsyana katılan askerlerin önemli bölümünün, cihatçı saldırıların yoğun olduğu bölgelerde görev yapan birliklerden geldiği bildiriliyor.
Ordudaki bazı genç subayların, devam eden saldırılar, artan asker kayıpları ve hükümetin güvenlik politikasından duyduğu rahatsızlığın isyanın arkasındaki temel faktörlerden biri olduğu belirtiliyor.
Bu nedenle girişim, Nijer'deki askeri yönetim açısından yalnızca başarısız bir darbe teşebbüsü değil, ordu içindeki çatlakların görünür hale gelmesi bakımından da önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

NIAMEY'DE SAKİNLİK SAĞLANDI
Çatışmaların ardından Niamey'de durumun büyük ölçüde kontrol altına alındığı bildirildi.
Güvenlik güçleri stratejik noktalarda konuşlandırılırken, tutuklanan askerlerin sayısının daha da artabileceği belirtiliyor. Bazı askerlerin çatışmalarda öldüğü de bildirildi.
Nijer'in askeri yönetimi ise girişimin bastırıldığını ve devlet kurumlarının kontrolünün sürdüğünü duyurdu.
Bununla birlikte cunta lideri General Tchiani'nin olayların ardından uzun süre kamuoyu önüne çıkmaması dikkat çekti.

SAHEL'DEKİ ASKERİ YÖNETİMLER İÇİN DE UYARI
Nijer'deki gelişmeler, Batı Afrika'nın Sahel bölgesindeki askeri yönetimlerin karşı karşıya olduğu ortak sorunları da yeniden gündeme getirdi.
Nijer, Mali ve Burkina Faso ile birlikte Sahel Devletleri İttifakı (AES) içerisinde yer alıyor. Üç ülke de son yıllarda askeri darbelerle yönetim değişikliğine gitti ve Batılı ülkelerle ilişkilerini büyük ölçüde azaltarak Rusya ile güvenlik iş birliklerini geliştirdi.
Ancak cihatçı grupların saldırılarının devam etmesi, askeri yönetimlerin iktidara gelirken verdikleri “güvenliği sağlama” sözlerini yerine getirip getiremediği tartışmasını büyütüyor.
Nijer'deki son isyanın bastırılmış olması, Tchiani yönetiminin şimdilik iktidarını koruduğu anlamına geliyor. Ancak ordunun bazı kesimlerinde ortaya çıkan hoşnutsuzluk, cuntanın önündeki en ciddi siyasi ve güvenlik sorunlarından birinin artık dışarıdaki silahlı gruplardan değil, kendi ordusunun içinden gelebileceğini gösteriyor.